
Xà phòng có mật ong, sáp ong không phải phép màu, nhưng một bánh làm đúng cách thường để lại cảm giác da ít căng rít hơn sau khi tắm. Cái quyết định da khô hay êm nằm ở cách nấu, độ dư dầu và cách mình dùng bánh xà phòng, còn mật và sáp chỉ góp thêm một phần nhỏ. Đọc hết bài này, mình sẽ biết nên chọn bánh nào, dùng ra sao và cất thế nào cho bền.
Mọi bánh xà phòng thật đều sinh ra từ một phản ứng giữa dầu béo và chất kiềm. Khi phản ứng xong, kiềm đã biến thành xà phòng, phần dầu còn sót lại gọi là phần dư dầu. Phần dư này là thứ làm da bớt khô sau khi tắm. Bánh xà phòng thủ công thường được người làm chủ ý để dư dầu một ít, còn nhiều bánh công nghiệp lại pha thêm chất tẩy rửa tổng hợp để bọt nhiều, rửa trôi nhanh.
Vì thế khi so xà phòng mật ong với xà phòng thường, đừng chỉ nhìn chữ mật ong. Nên nhìn ba điều: bánh được nấu từ dầu gì, có dư dầu không, có thêm hương liệu mạnh không. Một bánh xà phòng nhiều dầu dừa mà không dư dầu vẫn có thể làm da căng rít dù có ghi mật ong to trên vỏ.
Người làm xà phòng thường chỉ cho mật ong vào một lượng nhỏ, vì mật nhiều đường, cho nhiều quá thì hỗn hợp nóng lên nhanh, bánh dễ sậm màu và nứt. Phần mật này góp vào bọt một độ mịn, kem hơn, và để lại cảm giác mềm tay. Đừng kỳ vọng tắm xà phòng mật ong là đang đắp mặt nạ mật ong cho cả người, vì xà phòng chỉ ở trên da một lúc rồi xả đi.
Sáp ong cho vào xà phòng chủ yếu để bánh cứng hơn, giữ dáng tốt, chậm nhũn trong nhà tắm ẩm của mình. Một chút sáp cũng giúp bánh có cảm giác trơn mượt khi cầm. Nhưng sáp ong không tan trong nước như xà phòng, nên cho nhiều quá thì bánh khó tạo bọt và để lại lớp hơi rít trên da. Người làm có nghề thường giữ sáp ở mức thấp.
| Loại | Cảm giác sau tắm | Độ bền bánh | Hợp với ai |
|---|---|---|---|
| Xà phòng thủ công có mật ong, sáp ong, dư dầu | Mềm, ít căng rít | Bền nếu để khô ráo | Da thường đến khô, người tắm nhanh |
| Bánh xà phòng công nghiệp nhiều bọt | Sạch kin kít, dễ khô với da khô | Rất bền, ít nhũn | Người ra nhiều mồ hôi, làm việc ngoài trời |
| Sữa tắm dạng lỏng | Tùy công thức, đa số êm | Không lo nhũn | Nhà nhiều người dùng chung, cần vệ sinh |
Bảng trên không xếp hạng loại nào tốt nhất. Mỗi loại hợp một hoàn cảnh. Người làm ruộng, làm vườn, ra mồ hôi cả ngày đôi khi cần bánh rửa sạch hơn; người ngồi văn phòng máy lạnh, da hay khô ở cẳng chân thì bánh dư dầu lại dễ chịu hơn.
Nếu chưa quen đọc nhãn, chuyên mục Đọc nhãn thành phần có các bài giải nghĩa từng chữ Latin hay gặp trên vỏ.
Có những người đổi bánh xà phòng rồi vẫn thấy khô, lý do thường nằm ở thói quen tắm chứ không phải bánh.
Bước thoa dưỡng sau tắm có thể dùng một hũ balm sáp ong nhỏ, chỉ cần một lượng bằng hạt đậu cho mỗi vùng. Các bài về sáp ong và dưỡng da nằm trong chuyên mục Chăm tóc và cơ thể.
Bánh mới dù ghi tự nhiên vẫn có thể không hợp da mình, nhất là khi có keo ong hoặc tinh dầu. Lần đầu, rửa thử một vùng da nhỏ ở mặt trong cẳng tay, xả sạch, để qua một ngày. Không đỏ, không ngứa thì mới dùng cho cả người. Thấy rát, nổi mẩn thì ngưng, rửa lại bằng nước sạch. Người đang có da ngứa kéo dài, bong vảy, chàm thì nên hỏi bác sĩ da liễu trước khi đổi bất kỳ đồ tắm nào.
Bánh xà phòng thủ công kỵ nhất là nằm trong vũng nước. Một bánh đáng ra dùng được lâu có thể tan rã chỉ trong ít ngày nếu đặt trên đĩa không thoát nước.
Muốn có trọn cái êm của mật ong, nhiều người làm thêm một bước nhỏ: sau khi tắm xong, xoa mỏng mật ong pha loãng lên những vùng da khô như cẳng chân, để một lúc rồi dội lại bằng nước ấm. Bước này cần mật thật, không pha đường, không pha hương liệu. Mật ong dú có vị chua thanh, nhiều nước, loãng hơn mật ong thường nên dễ tan và dễ xả. Nhà mình có thể chọn mật ong dú tại shopongdu.com, nhớ cất chai mật trong ngăn mát và dùng muỗng khô khi lấy. Ai muốn hỏi thêm về sáp ong, balm sáp ong do trại làm, có thể nhắn hỏi trại qua ongquy.com, vì các món này hiện chưa bán online.
Da mặt mỏng hơn da người nên dễ khô hơn. Nếu bánh êm, dư dầu, không hương liệu thì một số người vẫn dùng được, nhưng nên thử ở vùng nhỏ cạnh hàm trước. Da mặt đang có vấn đề thì hỏi bác sĩ da liễu.
Không nên kỳ vọng như vậy. Bánh xà phòng chỉ làm sạch da, không thay được việc khám và điều trị. Mụn kéo dài, sưng đau thì nên gặp bác sĩ da liễu.
Một số bánh có mật ong hoặc glycerin hút ẩm từ không khí, nhất là trong mùa nồm. Giọt nước trong, không mùi lạ thì thường không sao. Nếu kèm mùi dầu ôi hoặc đốm cam thì nên bỏ.
Da trẻ nhạy hơn người lớn, nên chọn bánh không hương liệu, không tinh dầu và thử trên vùng da nhỏ trước. Với trẻ sơ sinh hoặc trẻ đang có chàm, hãy hỏi bác sĩ trước khi đổi đồ tắm.
Tùy cỡ bánh, số người dùng và cách để. Bánh để khô ráo trên khay thoát nước bền hơn hẳn bánh nằm trong đĩa đọng nước. Bánh đã có mùi ôi dầu thì nên thay dù còn nhiều.
Nhóm nuôi ong và biên tập của Trại Ong Dú OngDu.com — trại nuôi ong dú thật cách trung tâm TP.HCM khoảng 40km, mở tour cho khách tự tay mở thùng và thu mật. Bài viết dựa trên việc làm hằng ngày ở trại và những lỗi người mới hay g…
Xem trang tác giả →
Xả tóc bằng nước mật ong: hòa một thìa cà phê mật vào nửa lít nước ấm, rót lên thân và ngọn tóc sau khi gội, chờ một hai phút rồi tráng lại cho khỏi b
Dùng sáp vuốt tóc gốc sáp ong: lấy lượng bằng hạt đậu xanh, xoa ấm trong lòng bàn tay, vuốt vào tóc đã khô tám phần từ sau ra trước, cuối ngày gội hai
Sáp dưỡng thể sáp ong nên thoa ngay sau khi tắm, lúc da còn hơi ẩm, lượng nhỏ làm ấm trong tay rồi miết mỏng. Lượng cho từng vùng và lỗi hay làm bết.
Vuốt tóc con bằng sáp ong: lấy lượng bằng hạt gạo lên bàn chải nhỏ, chải từ chân tóc về phía búi sau khi đã buộc tóc, tóc nằm gọn mà vẫn mềm, không cứ
Da tay nứt nẻ vì rửa chén, giặt đồ là do ngâm nước xà bông nhiều lần mỗi ngày. Đeo găng, lau khô kẽ ngón và thoa sáp ong đúng mốc là ba việc giúp tay
Ngọn tóc đã chẻ không nối lại được; balm sáp ong giúp ngọn mượt, bớt rối và chậm chẻ thêm. Lấy lượng bằng hạt đậu, xoa ấm, vuốt từ giữa thân tóc xuống
Sáp, mật và keo của ong dú đã có mặt trong son dưỡng, kem và xà phòng thủ công. Trang này giải thích từng thứ có gì, dùng thế nào cho đúng, tự làm ở nhà ra sao cho an toàn, và đọc nhãn để biết món nào thật sự có ong.